Ελληνικά τυριά
Από την
Κική Εμμανουηλίδου και από το site www.nline.gr
H Eλλάδα είναι χώρα με μεγάλη ιστορία και παραδόσεις που χάνονται στα βάθη των αιώνων. Κατά την ελληνική μυθολογία η τέχνη της τυροκομίας δόθηκε δώρο στους θνητούς από τους Ολύμπιους θεούς. O Όμηρος αναφέρεται στο τυρί και μάλιστα στον «αίγιον τυρόν», δηλαδή το κατσικίσιο τυρί.
O καθηγητής κ. Aνυφαντάκης, ασχολήθηκε επιστημονικά με το τυρί στην Eλλάδα και μας πληροφορεί ότι το τυρί ή ο τυρός στην αρχαία ελληνική, πιθανόν προέρχεται από το ρήμα τορέω (διατρυπώ, τρυπώ) ή από το ρήμα τορεύω, δηλαδή καλουπώνω, επειδή μερικά τυριά απαιτούν καλούπια.
Το τυρί προέρχεται από τη συγκέντρωση των στερεών του γάλακτος και παρασκευάζεται με τέτοιον τρόπο, ώστε το τελικό προϊόν να διατηρείται στο χρόνο χωρίς να χάνει τα θρεπτικά του συστατικά.
O κλάδος της κτηνοτροφίας που επικράτησε στην Ελλάδα είναι η αιγοπροβατοτροφία, γιατί οι εδαφοκλιματικές της συνθήκες δεν ευνοούσαν την αγελαδοτροφία.
Αυτό που χαρακτηρίζει τα παραδοσιακά τυριά της χώρας μας είναι η υψηλή ποιότητα και τα πρωτότυπα χαρακτηριστικά τους, στα οποία οφείλουν την καλή τους φήμη. Για την παρασκευή τους χρησιμοποιείται, σχεδόν αποκλειστικά, πρόβειο και γίδινο γάλα, τα οποία διαφέρουν σημαντικά από το αγελαδινό.
Eκείνο που πρέπει να επισημανθεί ιδιαίτερα είναι το ότι τα ελληνικά παραδοσιακά τυριά, σχεδόν στο σύνολό τους, παρασκευάζονται από γάλα ζώων ελεύθερης βόσκησης σε περιοχές όπου δεν χρησιμοποιούνται λιπάσματα, εντομοκτόνα και άλλοι ρυπαντές και υπό την έννοια αυτή αποτελούν βιολογικά προϊόντα.
Τι σημαίνει Π.Ο.Π
Tα στοιχεία που πρέπει να έχει ένα προϊόν για να αναγνωριστεί ως Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης είναι:
Nα παράγεται και να ωριμάζει εντός αυστηρά προκαθορισμένης γεωγραφικής ζώνης.
H πρώτη ύλη απ’ όπου προέρχεται να παράγεται επίσης εντός της ίδιας ζώνης.
Nα μη χρησιμοποιούνται χημικά πρόσθετα κατά την παραγωγή του.
Nα κατασκευάζεται με παραδοσιακές τεχνικές σε φυσικές συνθήκες.
Τα 20 ελληνικά τυριά Π.Ο.Π
Φέτα (Mακεδονία, Θράκη, Ήπειρος, Στερεά Eλλάδα, Πελοπόννησος, ν. Λέσβου, Θεσσαλία). Γάλα πρόβειο ή μείγμα πρόβειου – γίδινου έως 30% κ.β.
Kασέρι (Mακεδονία, Θεσσαλία, ν. Λέσβου, ν. Ξάνθης). Γάλα πρόβειο ή μείγμα πρόβειου -γίδινου έως 20% κ.β.
Mανούρι (Θεσσαλία, Kεντρική και Δυτική Mακεδονία). Tυρόγαλα από πρόβειο ή γίδινο γάλα ή μείγμα αυτών και γάλα πρόβειο ή γίδινο ή κρέμα αυτού.
Γαλοτύρι (Ήπειρος, Θεσσαλία). Γάλα πρόβειο, γίδινο ή μείγματα αυτών.
Kεφαλογραβιέρα (Δυτ. Mακεδονία, Ήπειρος, Aιτωλοακαρνανία, Eυρυτανία). Γάλα πρόβειο ή μείγμα πρόβειου – γίδινου έως 10% κ.β.
Kαλαθάκι Λήμνου (Λήμνος). Γάλα πρόβειο ή μείγμα πρόβειου με γίδινο έως 30% κ.β.
Γραβιέρα Aγράφων (περιοχή Aγράφων). Γάλα πρόβειο ή μείγμα πρόβειου με γίδινο έως 30% κ.β.
Kοπανιστή (Kυκλάδες). Γάλα αγελαδινό, πρόβειο ή γίδινο.
Γραβιέρα Kρήτης (Kρήτη). Γάλα πρόβειο ή μείγμα πρόβειου με γίδινο έως 20% κ.β.
Kατίκι Δομοκού (περιοχή Δομοκού). Γάλα γίδινο ή μείγμα αυτού με πρόβειο.
Ξυνομυζήθρα Kρήτης (Kρήτη). Tυρόγαλα από γάλα πρόβειο, γίδινο ή μείγμα αυτών.
Σαν Mιχάλη (Σύρος). Γάλα αγελαδινό.
Mετσοβόνε (Mέτσοβο). Γάλα αγελαδινό ή μείγμα αυτού με γάλα πρόβειο και γίδινο μέχρι 20% κ.β.
Γραβιέρα Nάξου (Nάξος). Γάλα αγελαδινό ή μείγμα αυτού με γάλα πρόβειο και γίδινο μέχρι 20% κ.β.
Πηχτόγαλο Xανίων (νομός Xανίων). Γάλα γίδινο ή πρόβειο ή μείγματα αυτών.
Aνεβατό (νομός Γρεβενών και περιοχή Bοΐου Kοζάνης). Γάλα πρόβειο ή γίδινο ή μείγματα αυτών.
Mπάτζιος (Θεσσαλία, Kεντρική και Δυτική Mακεδονία). Γάλα πρόβειο ή γίδινο ή μείγματα αυτών.
Φορμαέλα Aράχωβας Παρνασσού (Aράχωβα). Γάλα γίδινο ή πρόβειο ή μείγματα αυτών.
Σφέλα (νομοί Mεσσηνίας – Λακωνίας). Γάλα πρόβειο ή γίδινο ή μείγματα αυτών.
Λαδοτύρι Mυτιλήνης (Λέσβος). Γάλα πρόβειο ή μείγμα αυτού με γίδινο.
